Bu Lezzet Nedir?
Artvin İl Tarım ve Orman Müdürlüğünün 2016 havza bazlı ürün listesinde dane mısır; Ardanuç, Arhavi, Borçka, Hopa, Merkez, Murgul, Şavşat ve Yusufeli'nin tamamında desteklenecek tarım ürünleri arasında yer alır. Kültür Portalı Artvin'de mısır ununun hemen hemen her yerde bulunabildiğini ve mısırın öğütülmesiyle elde edildiğini kaydeder. Aynı portalın Mısır Ekmeği (Çadi) kaydı, mısır ununun pileki veya kuzine sobada pişirilen ve hemen her öğünde sofrada yer alan ekmeğe dönüştürüldüğünü belirtir. Böylece mısırın hem tarımsal coğrafyası hem de gastronomik dönüşümü resmî kaynaklarla izlenebilir.
Tarih ve Kültür
Mısırın Artvin'e giriş tarihi mevcut kaynaklarda verilmez; bu pakette tarihsel köken iddiası yapılmamıştır.
Mısırın Artvin mutfağındaki görünürlüğü yalnız tane olarak değil, öğütülerek mısır ununa ve oradan Çadi/Mısır Ekmeğine dönüşmesiyle belirginleşir. Kültür Portalı Çadiyi hemen her öğünün sofra ekmeği olarak tanımlar.
Sekiz İlçenin Tamamında
2016 tarım havzası listesinde dane mısır Artvin'in Ardanuç, Arhavi, Borçka, Hopa, Merkez, Murgul, Şavşat ve Yusufeli ilçelerinin tamamında desteklenecek ürünler arasındadır.
Kaynak notu: Artvin İl Tarım ve Orman Müdürlüğü.
Taneden Mısır Ununa
Kültür Portalı mısır ununu mısırın öğütülmesiyle elde edilen ürün olarak tanımlar ve Artvin'in hemen hemen her yerinde bulunabildiğini belirtir.
Kaynak notu: Kültür Portalı – Mısır Unu, Artvin.
Çadi ile Sofraya
Mısır unu Artvin'de Çadi/Mısır Ekmeğine dönüşür; resmî kayda göre Çadi pileki veya kuzine sobada pişirilir ve hemen her öğünde sofrada yer alır.
Kaynak notu: Kültür Portalı – Mısır Ekmeği, Artvin.
İlişkili Kayıt: Çadi / Mısır Ekmeği
Mısır hammaddesi ile Çadi kayıtları ayrı tutulur: bu sayfa tarımsal/ham madde profilini, Çadi sayfası ise pişmiş ürünü ve üretim tekniğini anlatır.
Kaynak notu: Artvin CEPTE veri mimarisi notu.
Yerel Çeşit ve Hasat Takvimi Uydurulmadı
Resmî kaynaklar ilçe dağılımını doğruluyor ancak Artvin'e özgü mısır çeşidi, hasat ayı ve tane kurutma standardını vermiyor.
Kaynak notu: Artvin CEPTE editoryal kontrol notu.
Gerçek Mısır Görseli
Kapak Wikimedia Commons'taki gerçek mısır koçanı fotoğrafıdır; CC BY 2.0 lisanslıdır ve Artvin'de çekilmiş değildir.
Kaynak notu: Wikimedia Commons – Corn on the cob.
Üretim ve Geleneksel Yöntem
Üretim coğrafyası
Ardanuç, Arhavi, Borçka, Hopa, Artvin Merkez, Murgul, Şavşat ve Yusufeli; 2016 tarım havzası destek listesinde dane mısır sekiz ilçenin tamamında yer alır.
Hammadde / içerik
Mısır tanesi; öğütüldüğünde Artvin mutfağında mısır unu olarak kullanılır.
Geleneksel yöntem
Bu kayıt tarımsal hammadde profilidir. Artvin'e özgü ekim, kurutma, koçan ayıklama ve öğütme tekniği için tek bir standart kaynak bulunmamıştır.