Bu Lezzet Nedir?
Kesme Çorbası, Şavşat Belediyesi'nin yöresel çorba envanterinde yer alır. Yerel tarifte sert kıvamlı 'kavi hamur' kalınca açılıp makarna gibi kesilir; kaynar suda pişirilir ve tuzlu ayran eklenir. Aynı hamurun nohuttan büyükçe kesilip yağda kızartılan parçalarına 'kıyma' denir ve bunlar çorbaya katılır.
Tarih ve Kültür
Ürünün yöredeki varlığı kaynaklarla doğrulanmıştır. Kaynakların vermediği kesin başlangıç tarihi, etnik köken veya 'yüzyıllardır değişmeden yapılır' türü ifadeler eklenmemiştir.
Evde açılan hamurun hem ana çorba unsuruna hem de kızartılmış tamamlayıcıya dönüşmesi, Şavşat'ın hamur ve süt ürünü birlikteliğini gösterir.
📍
Yusufeli Reçetesi
Kesme Çorbası 2025 akademik çalışmada Yusufeli geleneksel çorbaları içinde belgelenmiştir.
Kaynak notu: Varol & Ulema, 2025.
🍽️
Bu Lezzet Nedir?
Kesme Çorbası, Şavşat Belediyesi'nin yöresel çorba envanterinde yer alır. Yerel tarifte sert kıvamlı 'kavi hamur' kalınca açılıp makarna gibi kesilir; kaynar suda pişirilir ve tuzlu ayran eklenir. Aynı hamurun nohuttan büyükçe kesilip yağda kızartılan parçalarına 'kıyma' denir ve bunlar çorbaya katılır.
Kaynak notu: Ana ve ürün özelindeki kaynaklar.
🍜
120 g Kesme Hamur
120 g kesme hamur, kaynayan 1 litre et suyuna eklenerek pişirilir.
Kaynak notu: Akademik Tablo 12.
🕰️
Tarih ve Mutfak Hafızası
Ürünün yöredeki varlığı kaynaklarla doğrulanmıştır. Kaynakların vermediği kesin başlangıç tarihi, etnik köken veya 'yüzyıllardır değişmeden yapılır' türü ifadeler eklenmemiştir.
Kaynak notu: Kaynağın söylemediği tarih üretilmemiştir.
🥩
Et Suyu Tabanı
Reçetenin sıvı tabanı 1 litre et suyudur.
Kaynak notu: Akademik Tablo 12.
🏡
Yöresel Kültürdeki Yeri
Evde açılan hamurun hem ana çorba unsuruna hem de kızartılmış tamamlayıcıya dönüşmesi, Şavşat'ın hamur ve süt ürünü birlikteliğini gösterir.
Kaynak notu: Yerel/resmî/akademik kaynakların desteklediği kültürel çerçeve.
🗣️
Yerel Adlar ve Yazım Varyantları
Kesme Çorbası; kavi hamur; kıyma (kızarmış hamur parçaları)
Kaynak notu: Varyantlar kaynak düzeyinde ayrıştırılmıştır.
🧈
Pul Biberli Kızgın Tereyağı
Tereyağında pul biber hafifçe kızdırılıp kaseye alınan çorbanın üzerine dökülür.
Kaynak notu: Akademik Tablo 12.
📍
Üretim ve Tüketim Coğrafyası
Şavşat ve köyleri.
Kaynak notu: Master envanter ve ek kaynaklar.
🗺️
Başka İllerde de Biliniyor
Kaynak Kesme Çorbasının Ardahan, Kocaeli, Manisa, Muş, Nevşehir ve Yozgat'ta da yapıldığını belirtir.
Kaynak notu: Varol & Ulema, 2025.
🥣
Geleneksel Hazırlama / Üretim
Kavi hamur kalınca açılıp makarna gibi doğranır ve kaynar suda pişirilir. Tuzlu ayran eklenir. Aynı hamurdan iri küçük parçalar hazırlanıp yağda kızartılır ve çorbaya katılır.
Kaynak notu: Kaynak sınırı korunmuştur.
🖼️
Görsel Kesme Hammaddesidir
Kapak Ankara'da çekilmiş gerçek kesme/erişte fotoğrafıdır; Yusufeli çorbasının bitmiş hali değildir.
Kaynak notu: Wikimedia Commons.
🌿
Hammadde ve Mevsim
Sert/kavi hamur, su, yeterince tuzlu ayran ve kızartma yağı; yerel kaynak hamurun un/yumurta oranını belirtmez.
Mevsim: Yerel kış anlatılarında kesme çorbası sofrada anılır; ancak sadece kış yemeği olduğu söylenemez.
Kaynak notu: Ürün profili kaynakları.
🧰
Geleneksel Araç ve Teknikler
Ürün özelinde geleneksel araç adı güvenilir kaynakta doğrulanmadıkça özel ekipman bilgisi üretilmemiştir.
Kaynak notu: Kaynakta doğrulanan araç/teknik bilgileri.
🥄
Servis ve Saklama
Sıcak, ayranlı ve kızarmış hamur parçalarıyla servis edilir.
Saklama: Hazır çorbanın saklama bilgisi yoktur; hamur kesmelerinin önceden kurutulup kurutulmadığı bu kaynakta belirtilmez.
Kaynak notu: Kaynakların desteklediği çerçeve.
🔎
Editoryal Kontrol ve Saha Notu
'Kıyma' burada et kıyması değil, yerel tarifte nohuttan büyükçe doğranıp yağda kızartılan hamur parçasının adıdır.
Saha gereksinimi: Hamur içeriği, ayranın türü/tuzluluğu, kızartma yağı ve 'kıyma' boyutunun yerel ölçüsü kaydedilmeli.
Kaynak notu: Artvin CEPTE editoryal doğrulama notu.
📷
Görsel Doğrulama Notu
Bu ürün için yöreyle ve ürünün kendisiyle doğrudan ilişkilendirilebilen, kullanım hakkı/lisansı da doğrulanmış kapak görseli henüz bulunamadı. Sırf alan boş kalmasın diye başka yöreye ait benzer yemek, manzara veya yalnız hammadde fotoğrafı kapak yapılmamıştır. Yerel arşivde fotoğraf varsa fakat kullanım hakkı açık değilse pakete kapak olarak alınmamıştır.
Kaynak notu: Artvin CEPTE görsel doğruluk politikası.
Üretim ve Geleneksel Yöntem
Üretim coğrafyası
Şavşat ve köyleri.
Hammadde / içerik
Sert/kavi hamur, su, yeterince tuzlu ayran ve kızartma yağı; yerel kaynak hamurun un/yumurta oranını belirtmez.
Geleneksel yöntem
Kavi hamur kalınca açılıp makarna gibi doğranır ve kaynar suda pişirilir. Tuzlu ayran eklenir. Aynı hamurdan iri küçük parçalar hazırlanıp yağda kızartılır ve çorbaya katılır.
Tarif / Üretim Fişi
Tarif
Şavşat Kesme Çorbası – yerel kaynak reçetesi
- Sert/kavi hamur
- Su
- Tuzlu ayran
- Kızartma yağı
Hamuru sert kıvamda yoğurun; yerel kaynak bu kıvama 'kavi hamur' der.
Hamuru kalınca yufka halinde açıp makarna gibi kesin.
Kesilen hamurları kaynayan suya atın.
Yeterince tuzlu ayranı ayrı bir kapta açıp çorbaya ekleyin.
Aynı hamurdan rulo yapıp nohuttan biraz büyük parçalar kesin; yerel kaynak bu parçalara 'kıyma' der.
Bu hamur parçalarını yağda kızartıp çorbaya ekleyin ve pişirmeyi tamamlayın.
Tarif
Kesme Çorbası – Reçete
Kesme hamur/erişte parçaları ve çorba bileşenleri.
Kesme hamurlar çorba tabanında pişirilir; ilçe varyantı ayrı.
Servis
Sıcak çorba.
Tarif
Kesme Hamur Çorbası – Yusufeli Akademik Reçetesi
2025 tarihli akademik Yusufeli çorbaları çalışmasında yayımlanan ölçülü reçetenin yapılandırılmış fişidir.
- Et suyu1 L
- Kesme hamur120 g
- Tereyağı10 g
- Pul biber1 g
- Karabiber1 g
- Tuz6 g
Et suyunu kaynatın; kesme hamuru ekleyip pişirin. Tuz ve karabiber ekleyip ocağı kapatın. Tereyağında pul biberi hafifçe kızdırın ve kaseye alınan çorbanın üzerine dökün.
1 litre et suyunu kaynatın.
120 g kesme hamuru ekleyip pişirin.
6 g tuz ve 1 g karabiber ekleyip ocağı kapatın.
10 g tereyağında 1 g pul biberi hafifçe kızdırın.
Çorbayı kaseye alıp kızgın tereyağını üzerine dökün.
Servis
Pul biberli tereyağıyla sıcak servis edilir.
