Bu Lezzet Nedir?
Artvin Dut Pekmezi için Kültür Portalında doğrudan yöreye ait ayrıntılı üretim yöntemi bulunmaktadır. Dutlar ayıklanıp yıkanır; geniş tencere, teşti veya kazanda su eklenerek yaklaşık yarım saat kaynatılır. Kaynamış dut tülbent ve kevgir yardımıyla süzülür, posanın suyu sıkılarak alınır. Elde edilen dut suyu yeniden ocağa konur; yüzeyde oluşan köpük sürekli alınır ve ürün bal kıvamında akıcılığa ulaştığında ateşten indirilip tekrar süzülerek soğutulur. Yusufeli Belediyesi de Dut Pekmezini ilçenin keşfedilecek yöresel lezzetleri arasında göstermektedir.
Tarih ve Kültür
Kültür Portalındaki Artvin Dut Pekmezi kaydı 21 Şubat 2013'te eklenmiş ve 18 Ekim 2017'de güncellenmiştir. Bu tarihler ürünün ortaya çıkışını değil, resmî dijital kayıt geçmişini gösterir. Daha eski üretim geçmişi için sözlü tarih ve yerel yazılı kaynak taraması ayrıca yapılmalıdır.
Dut pekmezi meyvenin yoğunlaştırılarak kışlık ürüne dönüştürülmesinin Artvin'deki belirgin örneklerindendir. Yusufeli Belediyesinin güncel sitesinde Dut Pekmezini doğrudan 'Kültür | Mutfak' başlığıyla tanıtması, ürünün Yusufeli'nin yerel mutfak kimliğindeki görünürlüğünü ayrıca destekler.
🍇
Dut Önce Kaynatılır
Ayıklanıp yıkanan dutlar geniş tencere, teşti veya kazana alınır; üzerine su eklenerek yaklaşık yarım saat kaynatılır.
Kaynak notu: Kültür Portalı – Dut Pekmezi, Artvin.
🧺
Tülbent ve Kevgirle Şıra Ayrılır
Kaynamış dut kevgir üzerine serilen temiz tülbentten süzülür. Posada kalan sıvı tülbentle sıkılarak veya çuval üzerine ağırlık konularak alınabilir.
Kaynak notu: Kültür Portalı – Dut Pekmezi, Artvin.
🔥
İkinci Kaynatma ve Köpük Alma
Süzülen dut suyu yeniden kaynatılır. Yüzeyde oluşan köpük kevgirle sürekli alınır; ürün bal kıvamında akıcılığa ulaştığında ateşten indirilir.
Kaynak notu: Kültür Portalı – Dut Pekmezi, Artvin.
🏞️
Yusufeli'nin Mutfak Kimliğinde
Yusufeli Belediyesi, güncel tanıtım sitesinde Dut Pekmezini ilçenin keşfedilecek yöresel lezzetleri arasında 'Kültür | Mutfak' başlığıyla gösterir.
Kaynak notu: T.C. Yusufeli Belediye Başkanlığı.
⚠️
Kaynakta Olmayan Oran Eklenmedi
Artvin kaynağı dut-su oranını ve son ürün verimini sayısal olarak vermediğinden bu değerler başka yöre tariflerinden alınmamıştır.
Kaynak notu: Artvin CEPTE editoryal kontrol notu.
🖼️
Gerçek Resmî Görsel
Kapak görseli Kültür Portalının Artvin Dut Pekmezi kaydındaki gerçek görseldir; kaynak URL'si görsel kaydında tutulur.
Kaynak notu: T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı – Kültür Portalı.
Üretim ve Geleneksel Yöntem
Üretim coğrafyası
Resmî ürün kaydı Artvin adınadır; mevcut envanter ve Yusufeli Belediyesi ürünü Yusufeli ile ayrıca ilişkilendirir.
Hammadde / içerik
Dut ve su. Resmî Artvin yöntemi ilave şeker belirtmez.
Geleneksel yöntem
Dut yaklaşık yarım saat kaynatılır; tülbent/kevgirle süzülüp posa sıkılır. Dut suyu yeniden kaynatılır, köpük alınır ve bal kıvamında akıcılığa ulaştığında süzülerek soğutulur.
Tarif / Üretim Fişi
Üretim fişi
Dut Pekmezi – Kültür Portalı Artvin Üretim Fişi
Artvin adına yayımlanan resmî üretim yönteminin yapılandırılmış fişidir.
- DutMiktar resmî kaynakta belirtilmemiş
- SuKaynatma için; miktar belirtilmemiş
Dutlar ayıklanıp yıkanır; suyla yaklaşık yarım saat kaynatılır. Tülbent ve kevgirden süzülen dutların posası iyice sıkılır. Elde edilen dut suyu yeniden kaynatılır, köpüğü alınır; bal kıvamına gelince süzülüp soğutulur.
Dutları yabancı maddelerden ayıklayın ve yıkayın.
Geniş tencere, teşti veya kazanda su ekleyerek yaklaşık 30 dakika kaynatın.
Kevgir ve temiz tülbent yardımıyla süzün; posada kalan sıvıyı iyice sıkın.
Elde edilen dut suyunu yeniden ocağa alın ve kaynatın.
Kaynama sırasında oluşan köpüğü sürekli alın.
Bal kıvamında akıcılığa ulaşınca ateşten indirin, yeniden süzün ve soğutun.
Servis
Soğutulduktan sonra saklama/tüketime alınır.
Görseller
Görsel kaynağı: T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı – Kültür Portalı
